Hai định hướng, hai mục tiêu
Định hướng nghiên cứu nhằm đào tạo năng lực làm ra tri thức mới: thiết kế nghiên cứu, thu thập và phân tích dữ liệu, viết công bố. Đầu ra thường là người tiếp tục học lên hoặc làm việc trong môi trường nghiên cứu và giảng dạy.
Định hướng ứng dụng nhằm nâng năng lực giải quyết vấn đề trong thực tiễn nghề nghiệp: vận dụng phương pháp và công cụ vào bối cảnh công việc cụ thể. Đầu ra thường là người quay lại vị trí chuyên môn với năng lực cao hơn.
Khác biệt trong cấu trúc chương trình
| Nghiên cứu | Ứng dụng | |
|---|---|---|
| Học phần phương pháp | Nặng, đi sâu vào thiết kế và thống kê | Vừa đủ để làm được đề án thực tiễn |
| Học phần chuyên ngành | Thiên về lý thuyết và các tranh luận trong ngành | Thiên về công cụ và tình huống thực tế |
| Sản phẩm cuối | Luận văn nghiên cứu | Luận văn hoặc đề án ứng dụng, tuỳ chương trình |
| Yêu cầu công bố | Có nơi khuyến khích hoặc yêu cầu | Thường không |
Chi tiết cụ thể do từng cơ sở đào tạo quy định — hãy đọc chương trình đào tạo chi tiết chứ đừng suy từ tên định hướng.
Chọn theo mục tiêu của bạn
Chọn định hướng nghiên cứu nếu
- Bạn dự định học tiếp lên tiến sĩ. Đây là lý do quan trọng nhất — nhiều chương trình tiến sĩ đánh giá cao nền tảng phương pháp và kinh nghiệm nghiên cứu.
- Bạn đang hoặc sẽ làm việc trong cơ sở giáo dục đại học, viện nghiên cứu.
- Công việc của bạn đòi hỏi thiết kế nghiên cứu bài bản: đánh giá tác động, nghiên cứu thị trường ở mức chuyên sâu, nghiên cứu lâm sàng.
Chọn định hướng ứng dụng nếu
- Bạn muốn nâng năng lực cho công việc hiện tại và sẽ tiếp tục ở đó.
- Bạn cần công cụ và phương pháp cụ thể, không cần làm ra tri thức mới.
- Bạn muốn đề án tốt nghiệp gắn thẳng với vấn đề tại nơi làm việc — đây là lợi thế lớn của định hướng này.
Câu hỏi phải hỏi trước khi đăng ký
- Chương trình đào tạo chi tiết gồm những học phần nào, tỷ lệ phương pháp là bao nhiêu?
- Sản phẩm tốt nghiệp là luận văn nghiên cứu hay đề án ứng dụng, và được đánh giá thế nào?
- Nếu sau này tôi muốn học tiếp lên tiến sĩ, bằng của định hướng này có được nhận không, có phải học bổ sung gì không?
- Có được chuyển định hướng giữa chừng không?
Câu thứ ba đặc biệt quan trọng và hay bị bỏ qua. Hãy hỏi cả cơ sở đang xét và cơ sở bạn có thể học tiến sĩ sau này.
Nếu chưa chắc
Định hướng nghiên cứu giữ mở nhiều lựa chọn hơn, vì năng lực phương pháp dùng được ở cả hai môi trường, còn chiều ngược lại thì khó hơn. Nhưng nó cũng nặng hơn và ít gắn trực tiếp với công việc hằng ngày. Cách cân bằng thực dụng: chọn định hướng nghiên cứu nhưng chọn đề tài luận văn gắn với vấn đề thực tiễn tại nơi bạn làm.
Lưu ý: tiêu chuẩn, quy chế và cách ghi danh xưng nêu trong bài do cơ quan có thẩm quyền quy định và có thay đổi theo thời gian. Hãy đối chiếu với văn bản hiện hành và hỏi đơn vị có thẩm quyền trước khi sử dụng trong hồ sơ chính thức.
